Archive for the "Günün Sorusu ile Ay Ay Bebek Gelişimi" Category

yap18aSoru : 16 aylık bebeğin fiziksel, sosyal ve duygusal gelişimi nasıldır ?
Cevap : Çocuğunuz nasıl değişiyor? Çocuğunuzun dünyayı algılaması hızla gelişiyor. Örneğin artık mum boyanın yenilecek birşey olmadığını biliyor. Artık onları kavrayıp sizin için harika resimler çizebiliyor. Basit oyunları anlayıp, oynayabiliyor, ce-eeee yapmayı seviyor veya vücudun bölümleri söylendiğinde yerlerini gösterebiliyor.

Ancak halen ayakta iken hareketlerine çok hakim değil. Onun için merdivenlerin derinliğini kestiremeyebilir veya size sarılmak için koşarken sendeleyebilir … düşmeden ona hemen sarılın. !

Hayatınız nasıl değişiyor? : Çocuğunuz hayatın zorlukları ile karşılaştığında gözyaşlarına boğulabilir, bağırabilir. Ondan susmasını veya durmasını istemeyin – büyük bir ihtimalle duramaz zaten. Onun yerine sabırlı olun, onu rahatlatmaya hazır olduğunuzu gösterin, ona varlığınızı hissettirin. İlk fırtınayı atlattıktan sonra sakinleşecektir.

Ebeveynlerden İpuçları : Kütüphane – kitapçı eğlencesi “Çocuğunuzu meşgul tutmak zordur. Size bir kitapçıya veya kütüphaneye gitmenizi tavsiye ederim. Kitaplar, kasetler, DVD’ler, özel materyaller, kırtasiye ürünleri arasında çok güzel vakit geçiriyorlar ve onlara bakmak bedava.”

Fiziksel Gelişim : Büyük Tutkular

Çocuğunuz son birkaç aydır etrafını keşfetmekle meşgul – objeleri kavramak, incelemek, onları ağzına almak, yere vurmak gibi. Diğer taraftan onun kendi fiziksel yeterliliklerini sınamayı sevdiğini de farketmiş olmaşısınız.  Yürüyebildiğini biliyor yani mutlaka ağır birşeyler örneğin kutular taşımak isteyecektir ve çoğunlukla beceremeyecektir. Artık kanepenin üstüne çok rahat tırmanabiliyor, yani artık sandalyeyi mutfak tezgahının yanına itip, daha yukarılara ulaşıp, oraları incelemek istemesi doğal olacaktır. Eğer halen yapmadı iseniz, bu gibi girişimlerie yönelik evinizi güvenli hale dönüştürün. Mutfaktaki tehlikeli araçları ulaşılabilir mesafeden kaldırın hatta mümkün ise kilit altına alın, sıcak tencerelere dikkat edin. Evdeki temizlik araç, gereç ve ürünlerini, ilaçları sakın açık alanda bırakmayın.

Neler Yapabilirsiniz?

Eğer çocuğunuz kendi fiziksel yeterliliklerini sizinle beraber sınamak istiyorsa, çocuk gelişim uzmanı Marilyn Segal’ın komik oyununu onunla oynamayı deneyebilirsiniz : Onu ellerinden tutun ve sizinle birlikte aşağı eğilmesini sağlayın. Beraber aşağı yukarı eğiliğ kalkarken ona tatlı melodiler mırıldanın :

“Dizlerimizi bükeriz,
Aşağı doğru gideriz,
Ama hep böyle kalmaz,
Sonra yavaş yavaş eski halimize dönerizzzzz ”

Eğer çocuğunuz yürümekte zorlanıyorsa, uzmanların önerdiği çocuğunuzun kendisine güvenini arttıracak şu aktiviteyi deneyebilirsiniz. İlk başta çocuğunuzun sırtı duvara gelecek şekilde ayakta durmasının sağlayın.  Siz de onun karşısında bir metre kadar uzakta durun. Elinizi uzatın ve çocuğunuzun ona uzanıp tutmasını sağlayın. Bir, iki adım geri giderek diğer elinizi tutmasını isteyin. Sonra onu tekrar duvar kenarına götürün ve aynı aktiviteyi defalarca tekrarlayın. Giderek daha uzaklaşın ve çocuğunuzun size doğru gelmasını sağlayın.

Diğer Gelişmeler : İstiflemek ve çizmek

16 aylık bebeğiniz artık el ve parmaklarını daha rahat kullanıyor. Artık iki, üç küpü üstüste koyabiliyor ve sonra hemen deviriyor. Siz kitap okurken, o da sayfaları çevirmekte ısrar ediyor ve hatta artık topluca sayfaları baştan sona almak yerine, birer, ikişer çevirebiliyor. Eğer eline renkli boyama kalemi veriseniz artık onunla ne yapacağını çok iyi biliyor ve muhtemelen önüne gelen heryeri çizmeye çalışıyor; kitaplar, duvalar, mobilyalar , kısacası artık onun boyama aktivitelerini çok yakından takip etmelisiniz. Ayrıca dönemine uygun hazıranmış levhalardaki yuvarlak, kare, vs. gibi şekilleri doğru yerlerine yerleştirebiliyor.

Bu parmak boyası için ideal bir zaman. Kendi parmak boyanızı kendiniz de üretebilirsiniz. İki kaşık una biraz su katın ve bir kaç damla gıda boyası ekleyin. Boyamayı çocuğunuz için iyice kolaylaştırmak adına boyamayı yapacağı karton, kağıt, vs malzemeyi masaya veya yere arkasından bantla tutturup, sabitleyin. Sonra büyükçe bir damla boyayı kağıda kondurun ve ona nasıl boyama yapabileceğini gösterin. Eğer onun yaratıcılığını saklamak istiyorsanız, aynı boyutlarda temiz bir kağıdı diğerinin üstüne bastırın ve sonra çekin, kurumaya bırakın.

Konuşma ve Anlama Gelişimi : İnce Beceriler

Son haftalarda, aylarda çocuğunuzun kendi özgürlüğünü test ettiğini gördünüz, ama uzmanlar der ki, eğer bir çocuk kendinin konuşabildiğini anlarsa artık bir birey olduğunu da kavrar. 16 aylık çocuğunuz şu an en fazla altı, yedi tane kelimeyi net söyleyebiliyor, belki daha da fazla. Ama halen sözsüz iletişime daha fazla başvuruyor, eliyle gösteriyor, diğer jest veya miniklerini kullanıyor.

Çocuğunuz şu anda konuşabildiğinden çok daha fazlasını anlayabiliyor. (Çocuklar için anlaşılabilmek adına asıl zor olan konuşmak değil, dudakları, dili ve nefesi arasındaki koordinasyonu kurmaktır) Örneğin birgün ev içinde eşinize kaybolmuş anahtarlarınızın nerede olduğunu sorduğunuzda, size anahtarlarınızın yerini 16 aylık çocuğunuz gösterebilir. Veya ondan ayakkabılarını getirmesini istediğinizde içeri odaya gidip, dolabını açıp, bir dakika sonra ellerinde ayakkabıları ile yanınıza dönebilir, o gerçekten sizin ne dediğinizi anlar.

Neler Yapabilirsiniz?

Onun iletişim becerilerini geliştirirken, sizin de onunla yavaşça ve anlaşılır şekilde konuşun. Çocuğunuz daha küçükken kullandığınız şarkımsı konuşma şeklini artık bıraktınız, ama artık onun dikkatini çekmek için basit kelimeler ve deyimler kullanabiliyorsunuz. Sizin kelimeleri doğru şekilde kullanmanız onun kelimeler üzerinde kafa karışıklığı yaşamamasını sağlar. Ayrıca çocuğunuzu dikkatle dinlemeniz de çok önemlidir.

Diğer Gelişmeler : Beş duyuyu geliştirmek, daha fazla okumak

Çocuğunuz için hergün ayrı bir macera. Onun dokunma, koklama, test etme, ve eline ne geçerse tadına bakma durumlarına siz de şahit oluyorsunuz. Bu şekilde herşeyi araştırarak çocuuklar etraflarındakileri niteliklerine göre ayrıştırmayı öğrenir. Örneğin açık alanda çocuğunuzun bir solucanın peşine düştüğünü izlemek çok keyiflidir.

Bu öğrenme tecrübelerini, çocuğunuzla konuşarak çok daha öğretici hale getirebilirsin. Etrafta duyduğunuz sesleri isimlendirin : “Kuşun sesini duydun mu?” ” Rüzgarla hışırdayan ağaçların sesini duyuyor musun?, “Gelen otomobilin sesini duyuyor musun? ” veya ondan daha spesifik birşey isteyebilirsiniz : ” Hadi bana renkli çiçekler bulmakda yardımcı ol”. Gözlemlemek, dinlemek, araştırmak çocuğunuzun önemli duyularının gelişmesine yardımcı olacaktır.

16 aylık çocuğunuz artık aynı yerde birkaç dakikadan fazla oturmak istemiyor, artık ona hikayeler okumanıza daha çok ilgi gösteriyor. Sakın kitap okurken, size resimleri gösterdiğinde, sizi dinlemiyor diye hayal kırıklığına uğramayın. Çocuğunuzun bir diğer sevdiği şey de baktığı kitapta bildiği resimleri gördüğünde onların isimlerini stekrar tekrar söylemektir ( örneğin tok, kuş, kedi, vs. ) . Eğer ona “kuş nerede?” diye sorarsanız, size heyecanla gösterecektir. Ayrıca sizinle birlikte sayfaları çevirmeye bayılır.

Sosyal ve Duygusal Gelişim : Diğer Çocuklarla İletişim

Bu erken yaşında bile çocuğunuz olumlu davranışları nedeniyle ödüllendirildiğini öğrenir; sarılmalar, öpücükler, alkışlar. Etrafındaki insanların doğru bulmadığı şeyler yaptığında ise olumsuz tepki gördüğünü, cezalandırıldığını anlar. ( hatta farklı insanların aynı şeye farklı tepkiler verdiğini bile anlar)

Çocuğunuzda gözlemleyeceğiniz sosyal etkileşimler şu anda temel seviyede : el sallamak, gülmek, cee-e oynamak, basit talimatları takip etmek. Ama bütün bu gelişimler çocuğunuzun kendi tarzında olacaktır. 16 aylık bebeğiniz siz ona ne verirseniz, onu alır ve size de yansıtır. Siz eğer onu öper, sarılırsanız, o da size aynı şeyleri yapacaktır.

Diğer Gelişmeler : Bireysel farkındalığı geliştirmek

Bir yeni doğan kendisi ile annesi ve hatta etraftaki obleri bile ayırdedemez. Etrafındaki dünyayı tatmak, dokunmak, gülmek, ve duymak  zaman içinde onun ayrı bir varlık olduğunu anlamasını sağlar. Çocuğunuz 16 aylık olduğunda artık bir birey olduğunu bilir, ama sizi bir uzantısıymışsınız gibi  kullanır. Örneğin erişemediği bir oyuncak gördüğünde, sizi o yöne iter ve oyuncağı alarak ona vermenizi ister.Veya merdivenlerden çıkarken rahat değilse, elinizi kavrar ve sizden yardım ister.

Bu dönemde çocuğunuz güçlü ve dünyanın merkezinde olduğunu bilir. Sizin onun gelişimleri nedeniyle duyduğunuz heyecanınızı, takdirinizi, ilginizi daha fazlasını sağlayabilmek için kullanır . Yaptığı herşeyde başarılı olmak ister. Kendinden çok daha büyük veya ağır objeleri taşımaya kalktığında aman etrafta olun. Ona yardım etmekten çok, onun çabasını takdir edin. Eğer başarısız olursa bırakın kendi hayal kırıklığı ile yüzleşsin, yakında bir daha dener ve başarılı olur.

Ona kendi kendine birşeyler yapma imkanı verebilirsiniz. Örneğin küçük çocuklar için yemek yapma setlerinden alabilir, onun yaptığı yemekleri karşılıklı keyifle tadabilirsiniz.

Kaynak : Babycenter.com

dsc04220aSoru : 15 aylık bebeğin fiziksel, sosyal ve duygusal gelişimi nasıldır ?
Cevap : Çocuğunuz nasıl büyüyor? : Bebeğiniz bu günlerde hızlı büyüyor, yürüyor, birazcık konuşuyor, büyük bir ihtimalle de yemek yerden çatal ve kaşığını kullanabiliyor. Bedeninin bir bölgesini göstermek veya oyuncaklarını kamyona yüklemek sonra da çıkartmak gibi her türlü oyun ona etrafındaki dünyayı öğretir. Öğrendiği bir diğer şey ise kendisinin “birey” olduğu, sadece sizin bir uzantınız olmadığıdır. Çocuğunuzun “birey olma” kavramını öğrenip öğrenmediğini nasıl anlarsınız? Onu ayna karşısında izleyin. Eğer kendisi tanıyıp, karşısında duran “diğer” bebeğe dokunmaya,uzanmaya çalışmıyorsa kavramı öğrenmiştir.

Hayatınız nasıl değişiyor ? : Çocuğunuzun etrafındaki dünya ile olan kesişmeleri onun huyları hakkında size çok şeyler anlatabilir, farklı durumlar, insanlar, yerler karşısında neler yapıyor ?  Örneğin bazı çocuklar değişikliklere karşı esnektir, çabuk adapte olabilir, ama bazıları için ayrı bir süreç söz konusu olabilir. Çocuğunuzun çevresel koşullarını adaptasyonda başarılı olabilmesi için şekillendirebilirsiniz. Onu rahatlatabilmeniz için çocuğunuz size güvenir. Onun ihtiyaçlarına saygı duyup destek vererek  çocuğunuzdan maksimum potensiyelini alabilirsiniz.

Ebeveynlerden yolculuğu kolaylaştıracak ipuçları : 15 aylık bir bebek için araba yolculuğu sıkıcı olabilir. Bu durumla mücade için yanınıza atıştırmalıklar ve özel oyuncaklar almayı unutmayın.

Konuşma ve anlama gelişimi : Konuşma düzeyleri

15. ay itibariyle %75 oranındaki çocuklar “anne”, “baba”, “mama” gibi kelimeler dışında en ez üç tane “top”, “su” gibi isimler öğrenir. Tipik bir 15 aylık bebek “bana ayakkabılarını getir”, “kitabı yere koy” gibi basit komutları takip edebilir. Bunun dışında “hayır”, “buraya gel”, “göster”, “bak” şeklindeki ifadeleri de anlar.

Neler Yapabilirsiniz ?

Çocuğunuzun daha fazla konuşmasını sağlamanın bir yolu o birşeyler söylemeye çalışırken onu dinlemektir. Her ne kadar çocuğunuzun sorduğu veya söylemek istediği şeyi anlamasanız da, sizinle iletişim kurmaya çalışırken onunla göz teması içinde olun, mümkün olduğunca onun sorularına veya anlatımlarına cevap verin, bu tutumunuz bebeğinizi konuşmak yönünde cesaretlendirecektir.

Eğer çocuğunuz konuşmak konusunda biraz bekliyorsa birlikte ona bol bol kitap okuyun. Bir kitabın resimlerine bakmak, tanıdığı objeleri işaret etmek onun bu bilgileri ileride kullanmasını sağlayacaktır. Bebekçe konuşmalardan uzak durun, bu çocuğunuzun aklını karıştırır. Eğer bebeğiniz “anne” yerine “anniii” diyorsa onun söyleyiş şeklini tekrar etmektense basitçe “anne” deyin.

Uyuma vakitleri dışında çocuğunuz oturarak kitaplara bakmakta zorluk çekiyor olabilir. Ancak 15. aydan itibaren çocuklar kitaplarla daha ilgili hale gelirler, ister ebeveynleri ile birlikte, ister yanlız. Çocuğunuzun kitaplardaki resimlere hafifçe vurduğunu, kitaplardaki farklı içeriklerle ilgilendiğini görürsünüz. Eğer halen çocuğunuz oturup kitaplara bakmıyorsa, o oyun oynarken siz de yanında sesli kitap okuyabilirsiniz.

Diğer Gelişmeler : Araçları kullanmak ve hayali oyunlar

12 – 13 aylık bebekler kaşıklara önce parmakları ile kavramaya çalışıp, sonra kaşığı yemeğe uğraşırlar veya kaşığı tabğa hızlı hızlı vururlar. Ama 15 aylık bir bebek artık kaşığın birşeyleri karıştırmak, yemek için olduğunu anlar ve onu doğru amaç için kullanmaya çalışır. Kaşık içindeki yoğurdu alıp yere fırlatmakla kalmayıp eğer serbest halde ise bir de gider yerdeki yoğurdu eli ile boca eder. Eğer 15 aylık bebeğinize bir saç fırçası verirseniz o aynen sizin gibi kendisinin veya oyuncağının saçlarını taramaya çalışır. Araçların nasıl çalıştığını anlamak bebeklerde kelime öğrenmek ve kendini ifade etmek beceri ile paralel yürür. Artık çocuğunuz araçların nasıl çalıştığı ve yapacağı hareketler ile ne sonuçlar alacağını üzerine düşünebilmektedir.

Benzer bir senaryoyla yemek vaktinde çocuğunuzun hayal gücünü canlandırabilirsiniz. Onu aşçı yapın ve önüne plastik bir karıştırma kapı, bir çırpıcı veya kaşık koyun.  Bırakın o size bir yemek yapsın ve sonrasında karşılıklı hayali yemeğinizi yiyin.

Çocuğunuz konuşmaya başlayınca bu onun hem kelimeleri anladığını , hem kullandığını, hem de taklit yapabileceğini gösterir. 15 aylık bir bebeğin hayal gücü kendi davranışları etrafında gelişir. Bir kaşık aldığında sanki yemek yiyormuş gibi yapar veya kafasını sizin dizinize koyup uyuyormuş havasına bürünür. Düşüncelerini sembolize eder ama bu devrede taklit etmenin en bariz göstergesi ayna karşısındaki davranışlarıdır. Gelecek aylarda ve yıllarda çocuğunuz gerçeklik dışı düşünmek yetisini daha çok dışa vuracaktır. Eline bir sopa alıp onu size sallayacak ve onun bulutlar üstünde uçan bir uçak olduğunu veya aslında kendisinin bir itfahiye olduğunu söyleyecektir.

Çocuklar iki yaşına kadar olmadıkları biriymiş gibi davranmazlar ama siz yine de buna ait bir rol çalışması yapabilirsiniz. Mesela siz bir köpek olup, çocuğunuza da bir kedi olmasını söyleyebilirsiniz. Siz havlarsınız ,o miyavlar ve sonra beraberce bol bol gülersiniz. Veya tam tersi o büyük köpek, siz küçük kedi olursunuz : Böyle tersi bir rolde daha fazla eğlenirsiniz çünkü çocukların büyük insanlardan daha güçlü olduğunu hissettiği bu tip kısa sürelerde kendilerine güveni artar, memnun olurlar.

Sosyal ve duygusal gelişim : Artan hırçınlık

İlk kötü haber : Artık çocuğunuz çok daha çabuk hırçınlaşıyor, sinirleniyor. Ve şimdi iyi haber : Bu tip kızgınlık ve hayal kırıklığı kısa sürelidir. Tabii ki bu tip kızgınlıklar hep en olmadık yerlerde yaşanır , mesela bir markette veya kalabalık bir yemekte. Böyle zamanlarda durumu nasıl ele alacağınızın yolunu siz geliştireceksiniz. Çocukların duyuları bilmedikleri yerlerde, kalabalık, fazla gürültülü ortamlarda çok fazla uyarıldığı için genelde böyle hırçınlaşırlar. Bütün bu yoğunluk ile başa çıkamazlar. Üstelik bu gibi ortamlarda sizin bütün dikkatinizi üstünde toplayamadığı için de sinirlenebilir çünkü bu dönem çocuklar bütün ilginin kendilerinin üstünde olmasını isterler.

Neler yapabilirsiniz ?

Çocuğunuzun hırçınlık anlarında sadece duygusal olarak onunla beraber olun ve eğlenceli durumlar yaratmaya çalışın. Örneğin “ooooo etrafta çok nefis çikolatalar görüyorum, bir de seniiiii …” gibi oyunlar yaratarak ve onu alışveriş arabasının içine oturtarak dikkatinizin hep merkezinde olduğunu ona gösterebilirsiniz. Ama maalesef hırçınlıklar kaçınılmazdır ve her çocuğun ara sıra patlamaları olur. Unutmayın hem fiziksel , hem de duygusal olarak gelişen çocuklar içlerindeki bu dalgalanmaları hergün bir şekilde dışa vururlar.

Çocuğunuzun hırçınlık nöbetleri ile mücadele edebilene kadar birkaç taktik denemek durumunda kalabilirsiniz. Örneğin çocuğunuzu kucağınıza alın ve sakinleşene kadar ona sarılın. Ona bağırmayın, veya koluna çimdik atmayın, bunlar onun hayal kırıklığını daha fazla arttırır. Onu kucağınıza alın ve bir noktaya kadar taşıyın, mesela arabanın içine kadar. Bu arada hep onun yanında olmanız ve onu sediğinizi göstermeniz onu sakinleştirecektir. Eğer evde iseniz, onun sürekli ağlamalarını dinlemeniz çok zordur, sadece onun bulunduğu odayı terkedin.

Eğer çocuğunuz uygunsuz bir yerde, başkalarının yanında hırçınlığı ile sizi utandırmış ise bunu farkeder ve hırçınlık düzeyini arttırması büyük olasılıktır. Bu gibi durumlarda tek yapacağınız şey yüzünüze bir gülümseme yerleştirerek çocuğunuzu o ortamdan derhal uzaklaştırmaktır.

Diğer Gelişmeler : Sizi test ederek sınırları aramak

Ebeveynler olarak çocuğunuza yönelik en büyük işiniz ona çeşitli sınırlar getirmektir. Bazen kendinizi takılmış plak gibi hissedersiniz, ama sizin sınır koymaya çalıştığınız her ne ise onu bir daha yaparken bu sefer çocuğunuzu izleyin. Örneğin sizin defalarca “hayır” dediğiniz bir koltuğun üstüne tekrar tırmanıyor, bırakın tırmansın ama sakın ondan gözünüzü ayırmayın. Siz, onun size meydan okuduğunu düşünürken, o aslında sizi test etmekte ve sizin ona “yeter, sana kaç defa söyledim” demenizi beklemektedir.

15 aylık bir çocuğun bütün meydan okumaları ve aykırılıkları aslında onun gelişimiyle ilgili olduğunu lütfen unutmamaya çalışın. O masanın üstünü kaşıkla çizerken mobilyayı mahvettiğinin farkında değildir, o sadece ana motor becerilerinin keyfini sürüyordur. Ve eğer yatağa gitmeyi reddederse, bilin ki o sizinle birlikte olmayı heyecanlı bulduğu ve sizden ayrıldığında birşeyleri kaçırmayı istemediğinden uyumayı istemez.Banyo sonrası kitap okumak, renkli kalemlerle birşeyler çizmek gibi çeşitli rutinler geliştirirseniz, bu dönemi daha az “hayal kırıklıkları” ile atlatabilirsiniz.

Kaynak : Babycenter.com

pridejoyanim5aSoru : 13-18 aylık bebeklerin genel becerilerinin gelişim süreçi nasıldır ?
Cevap : 13-18 aylık bebeklerin gelişim sürecini aşağıdaki tablodan takip edebilirsiniz.


Çocuğun yaşı

Ana Beceriler  (çoğunluk çocuklar yapar)

Gelişmekte olan Beceriler  (çocukların yarısı yapar)

Gelişmiş Beceriler  (çok az çocuk yapabilir)
13 aylık • İki kelimeyi beceriyle kullanır (ör:mama, baba,anne, dede)
• Eğilip yerden objeleri alabilir.
• Kendi yansımasını izlemeyi sever.
• Kolu, bacağını kaldırarak giyinmede size yardımcı olur.
• Kelimeleri ve jestleri ihtiyaçlarını ifade etmek için birleştirebilir.
• Topu ileri geri yuvarlar
14 aylık
• Parmaklarını kullanarak yiyecek yiyebilir.
• Eşyaları kaptan boşaltabilir
• Başkalarını taklit eder
• İyi yürüyebilir.
• Oyunlara katılır.
• Sorulduğunda vücudunun bir yerini gösterebilir.
• “Bana öpücük ver” gibi taleplere cevap verebilir.
• Kaşık veya çatal kullanabilir.
• Kapları düzgünce içiçe koyabilir.
• Yürürken oyuncakları itebilir, çekebilir.
15 aylık • Topla oynayabilir.
• Üç kelimeyi düzgün kullanabilir.
• Geri geri yürüyebilir.
• Renkli kalemle karalamalar yapabilir.
• Koşabilir.
• Reddetmeyi en sevdiği tutum haline getirir.
• Evin içinde size “yardımcı” olur.
• Parmaklarını dudaklarına “şşşş” yapmak için götürebilir.
16 aylık • Kitabın sayfalarını çevirebilir.
• Hayal kırıklığına uğradığında hırçınlaşır.
• Yumuşak oyuncak veya bir objeye bağlanır.
• Tırmanabilmenin keyfini çıkartır.
• Üç küpü üstüste koyabilir.
• Kaşık ve çatalı kullanır.
• Objelerin düzgün kullanımını öğrenir. ör:telefon
• Kendi kendine üstündeki bir kıyafeti çıkartabilir.
• Yemekler konusunda seçici olmaya başlar.
• Gün içi iki uykudan bire geçer.
17 aylık • Altı kelimeyi düzgün kullanabilir
• Taklit oyunlarını sever.
• Üstüne binilen oyuncakları sever.
• Oyuncak bebeklerini besler.
• Daha anlaşılır konuşur.
• Topu aşağıdan atabilir.
• Müzikle dans eder.
• Oyuncakları renk, şekil,büyüklüklerine göre ayırabilir.
• Topa ileri doğru ayağı ile vurabilir.
18 aylık • Levha nitelikli çocuk kitaplarını kendi kendine okuyabilir.
• Rahat karalama yapabilir.
• İki kelimelik cümlecikler veya tabirler kurabilir.
• Yardım ile dişlerini fırçalayabilir.
• Dört küpü üstüste koyabilir.
• Topu kaldırarak yukarıdan atabilir.
• Oyuncakları parçalarına ayırıp tekrar biraraya getirebilir.
• Tuvalet eğitimine hazır olduğunun ilk işaretlerini verir.

Kaynak : Babycenter.com

pridejoyanim5a3Soru : 19-24 aylık bebeklerin genel becerilerinin gelişim süreçi nasıldır ?
Cevap : 19-24 aylık bebeklerin gelişim sürecini aşağıdaki tablodan takip edebilirsiniz.


Çocuğun Yaşı

Ana Beceriler  (çoğunluk çocuk yapar)

Gelişmekte olan Beceriler (çocukların yarısı yapar)

Gelişmiş Beceriler (az sayıda çocuk yapar)
19 aylık • Kaşık ve çatal kullanır.
• Koşar
• Topu aşağıdan ileri doğru fırlatabilir.
• Ev işlerine yardımcı olmayı sever.
• 200 kelimeye kadar anlayabilir.
• Yanlış bir durumu anlar. (ör kediye köpek derseniz anlar.)
• Yardımla kendi ellerini, ağzını yıkayabilir.
• İsmi ile söylendiğinde objeleri/resimleri gösterebilir.
• Ne zaman çiş yapma ihtiyacı duyduğunu bilebilir.
20 aylık
• Bebeğini besler.
Kıyafetlerini çıkartır.
• Bir objeyi atıyormuş gibi taklit yapar ( sanki çöp atıyormuş gibi)
Günde on veya daha üstü kelime öğrenir.
• Merdiven çıkabilir (ama büyük ihtimalle inemez)
• Genital bölgelerini keşfe başlar.
Düz çizgi çizebilir.
• Bedeninin birçok bölümünü isimlendirebilir.
21 aylık
• Merdivenlerden yukarı çıkabilir.
• Kendisine basit hedefler koyabilir (ör bir oyuncağını belli bir yerde tutmak)
• Topu yukarıdan eli ile atabilir.
• Topu ileri vurabilir.
• Altı küpü üstüste koyabilir.
• Kitaptaki basit resimleri adlandırabilir.
• Merdivenden aşağı inebilir.
22 aylık Topu ileri itebilir.
• İki aşamalı istekleri yerine getirebilir ( içeri git ve topunu getir.)
• Basit yap-bozları yapabilir.
Düz çizgi çizebilir.
• Bedeninin birçok kısmını adlandırabilir.
• Kolay kıyafetleri tek başına giyebilir.
• Daha büyük bir yatak için hazır olabilir.
• Zıtlıkları anlar. (ör uzun-kısa)
23 aylık • Kitaplardaki basit resimleri adlandırabilir.
• 50 ile 70 arası kelime kullanabilir.
• Kapı açabilir.
• Basit melodileri söyleyebilir.
• İki veya daha fazla çocukla oynamaktan keyif alır, tercih eder.
• Kendisi hakkında konuşabilir (sevdikleri, sevmedikleri)
• “Neden?” diye sorar
24 aylık • En az bedeninin altı bölümünü isimlendirebilir.
• Konuşmalarının yarısı anlaşılabilir.
• İki- üç kelimelik cümleler kurar.
• Kendisi hakkında konuşur.
• Etrafındakileri kategorize etmeye başlar.
• Merdivenden aşağı inebilir.
• Soyut kavramları anlamaya başlar (ör. yakında, eninde sonunda)
• Cinsel farklılıklarla ilgilenmeye başlar.
• Zıplamayı öğrenir.

Kaynak : Babycenter.com

pridejoyanim5a2Soru : 0-6 aylık bebeklerin genel becerilerinin gelişim süreçi nasıldır ?
Cevap : 0-6 aylık bebeklerin gelişim sürecini aşağıdaki tablodan takip edebilirsiniz.


Çocuğun Yaşı

Ana Beceriler (çoğunluk bebek yapabilir)

Gelişmete Olan Beceriler (bebeklerin yarısı yapar)

Gelişmiş Beceriler (az sayıda bebek yapabilir)
1 aylık • Karın üstü yatarken kafasını kaldırabilir.
Seslere tepki verir
• Karşısındaki yüzlere bakar
• Gözleriyle objeleri takip edebilir.
• “aaaa”, “oooo” diye sesler çıkartır.
• Siyah ve beyaz yüzeyleri görebilir.
• Gülümser
• Başını 45 derede açı ile tutabilir.
2 aylık • “uuuuu” gibi sesler çıkartır.
• Objelerin görüntülerini takip edebilir.
• Ellerini farkeder.
• Kafasını kısa süre için dik tutabilir.
• Güler
• Başını 45 derece açı ile tutabilir.
• Daha yumuşak hareket eder.
• Kafasını sabit tutabilir.
• Bacaklarında ağırlığa tahammülü artar.
• Karınüstü yatarken kafasını kaldırabilir. Kendini ufak ufak itebilir.
3 aylık Sizin yüzünüzü ve kokunuzu bilir
• Kafasını sabit tutabilir.
• Hareket eden objeleri görsel olarak takip eder.
• “uuuuu, yuuuu gibi sesler çıkartır
• Tükürüğü ile baloncuklar yapar
• Sizin sesinizi bilir.
• Ufak ufak doğrulmaya çalışıyor.
• Karın üstünden sırtüstüne dönebilir.
• Yüksek seslere doğru döner.
•Ellerini kavuşturabilir, oyuncaklara vurur.
4 aylık • Güler
• Bacaklarında ağırlığa tahammülü artar.
• Siz onunla konuşunca “uuu, buuuu” diye tepkiler verir.
• Bir oyuncağı kavrayabilir
• Karınüstünden sırtüstüne dönebilir
• “baba”, “mama” gibi sesleri taklit eder
• İlk dişi patlar
• Katı yiyeceklere hazır olabilir.
5 aylık • Canlı renkleri ayırdedebilir.
• Kendi elleri ve ayakları ile oynar
• Kendi ismini öğrenir.
• Tanımadık seslere doğru döner
• Yüzüstü, sırtüstü her tarafa dönebilir.
• Destek olmadan kısa süre oturabilir.
• Objeleri ağzına alır.
• Ayrılık mutsuzluğu başlayabilir.
6 aylık • Seslere ve konuşmalara doğru döner.
• Sesleri taklit eder.
• Yüzüstü, sırtüstü her tarafa dönebilir.
• Katı yiyecekler için hazırdır.
• Desteksiz oturabilir.
• Objeleri ağzına alır.
• Objeleri elden ele geçirebilir.
• İleri atılır veya emeklemeye, sürünmeye başlar
• Konuşuyormuş gibi geveler, mırıldanır.
• Objeleri kendisine çekebilir.

Kaynak : Babycenter.com

dsc03537aSoru : 14 aylık bebeğin fiziksel, sosyal ve duygusal gelişimi nasıldır ? Cevap :

Çocuğunuz nasıl büyüyor ? : Çocuğunuz bugünlerde yeni beceriler kazanıyor — güle güle diyerek el sallamaktan bardaktan su içmeye kadar. Ama büyüklerin masa düzeni ve adetleri üzerine hiçbir katılımları yok ve tabii ki bu çok normal . Daha onun için bu gibi düzen, adet konuları çok erken. Yemek yemek tecrübe edilerek öğrenilir, ve bu dönemde çocukların öğrenme süreçleri biraz dağınıktır. Kısacası bırakın kendi kendine kaşık kullanmaya çalışsın, bezelyeler yere düştüğünde, yumurta parçaları etrafta uçuştuğunda ne olur görsün.

Hayatınız nasıl değişiyor ? : Çocuğunuzun ne yiyeceği konusunu kendisine bırakırken, onu herhangi bir şey için durdurmanız da bu dönemde pek mümkün olmaz. Neden ? Bu yaşta sizin “hayır” dediğiniz hemen hemen herşey çocuğunuz için çok caziptir. O yüzden kendi rahatınız için evinizi mümkün olduğunca güvenlikli hale getirin, alçak dolapları kilitleyin, kırılacakları ortalıktan kaldırım, vs.

Ebeveynlere tavsiye : Bir “çocuk köşesi” yaratın ve sadece onun oyuncaklarını içine koyabileceğiniz bir dolap hazırlayın. Bu dolabın içini onun keşfetmekten keyif alacağı zararsız oyuncak, eşya, objelerle doldurun. Dönem dönem de doabın içindeki ıvır zıvırı tazeleyin. – buna bayılacaktır-

Fiziksel gelişim : Pratik yapmak mükemmelleştirir

Eğer çocuğunuz birkaç hafta, hatta aydır yürüyebiliyorsa, gün geçtikçe kendine güveni artmakta ve hareketlenmektedir. Onun nasıl hareketlerine hakim olmaya başladığını gözlemleyin veya düşmeden nasıl bir oyuncağını yerden alabildiğini izleyin. 14 aylık bebekler ayrıca nesneleri bir yerden başka bir konuma hareket ettirmeyi severler, evde sandalyeleri, kutuları, güçlerinin yettiği herşeyi itmekten asla yorulmazlar.  Aslında çocuğunuz sürekli kendi fiziksel yeterliliklerini test etmektedir. Örneğin sürekli koltuk, sandalyeye, merdivene tırmanmaya çalışır. Onun bu heyecanını yakından gözleyin.

Çocuğunuz şu aşamada bir topu size yuvarlayabilecek koordinasyonu kurabilir veya siz ona yuvarladığınızda topu yakalayabilir. Topla beraber yere tam onun karşısına oturun, önünüzdeki en az beş dakika boyunca o bu oyunla meşgul olacaktır. Yuvarlamak ve yakalamak oldukça karmaşık yeteneklerdir, bu yüzden başlangıçta çocuğunuz koordinasyonu kuramazsa endişelenmeyin. Bu tip oyunlar içindeki insan ve obje faktörleri ile bebeğinizin fiziksel dünyayı keşfetme ihtiyacının birer parçasıdır.

Eğer çocuğunuz henüz yürümediyse meraklanmayın, zaman yakındır. Siz farkında olmadan bir bakacaksınız etrafta sizi takip etmeye başlamış. Unutmayın bebeklerin en erken 9 aylık, en geç 18 aylık yürümesi normaldir.

Neler yapabilirsiz ?

Eğer çocuğunuz artık rahatça yürüyebiliyorsa ve biryerlere tırmanmaya çalışıyorsa, ona keşfedebileceği bir “köprü” hazırlayın. Kenarları yuvarlanmış 10 cm genişliğinde, bir metre uzunluğunda bir tahta levha alın ve yere koyun. Çocuğunuzun elinden tutarak onu bu köprüden geçirmeye çalışın. Bir ayağını diğerinin önüne atabilmek çocuğunuzun yürürken dengesini sağlamada mükemmelleşmesini sağlayacaktır. Eğer tahtanın iki kenarına yastıklar koyarsanız düşmek bile eğlenceli hale gelecektir.

Hatta çocuğunuza düşmenin bile pratiğini yaptırabilirsiniz. Birden çok yastığı öbek haline getirin ve bebeğinizin onların üstünde zıplayıp düşmesini sağlayın. (Tabii ki oyunu ilk başta siz ona gösterin, eminiz bu oyuna bayılacak). Kendine güveni arttıkça yastıklar üstünde koşmaya ve kendini yastıkların üstüne atmaya başladığını göreceksiniz.

Eğer bu aşama için hiçbirşey yapamıyorsanız ve çocuğunuz fiziksel yetersizliğinden hayal kırıklığına uğramış görünüyorsa ona sabit itmeli bir oyuncak alın, mesela arkadaki sopasından tutarak itebileceği bir tren vagonu. Bunun dışında çocuğunuzun genel motor becerilerine arttırabilmek için yastıklar veya alçak kutular üstünde yuvarlanabileceği mekanizmalar yaratabilirsiniz.

Bütün bu aktiviteleri yaparken evinizdeki bütün güvenlik önlemlerini alın. Bütün güvenlik önlemlerini alıp almadığını test etmenini en iyi yolu bütün evinizi oda oda dizleriniz ve elleriniz üzerinde yani bir bebek boyutu ile gezmektir. Çok katlı bir evdeyseniz merdivenlere güvenlik kapıları koyun, kırılabilir eşyaları etraftan, masaların, sehpaların üstünden kaldırın, prizleri kapatın, masa köşelerine koruma koyun. Mutfak ve banyodan özellikle uzak tutun.

Diğer gelişmeler : Dokunma duyusunun, el ve parmak hareketlerinin hassaslaşması

Bu dönemdeki çocuklar dokunmaya bayılırlar. Hatta mümkün olduğunca çok şeye dokunmak ve hissetmek isterler; bir ağacın kabuğu, ev hayvanları, musluktan akan su … Eğer dokunmanın bu dönemdeki bebeğin en önemli öğrenme aracı olduğunu ve dokunarak değişik objeleri ezberleyebildiğini unutmazsanız, belki bu sizin 14 aylık bebeğiniz ne zaman bir şeye elini uzzatsa “dokunma” demenizi engeller.

Oyun 1 : Çocuğunuzun dokunma duyusunu kontrollü geliştirebilmenizin bir yolu birçok farklı obje çiftini bir bez torbaya koymaktır, mesela ucu açılmamış iki kalem, iki parça kumaş, iki deniz kabuğu, vs., çeşit ne kadar artarsa o kadar iyi. Bu çiftli objelerden birini torbaya koyun. Sonra çocuğunuzun karşısına oturun ve torba dışında kalan objeleri keşfetmesi için onu yönlendirin. Ardından torbanın içindeki objeleri almasını ve dışarıdaki eşi ile çiftleştirmesi sağlayın.

Oyun 2 : Kutuları, oyun sepetleri, içi dolu olan herşeyi boşaltmak halen en sevilen oyunlar arasındadır. Ama 14 aylık bir bebek artık daha ince hareketler yapmak peşindedir. Mesela o kendi ayakkabısını giymeye çalışır ama beceremez ve yardım talep eden jestlerde bulunur. Bunun yanızda objeleri istediği gibi manipule etmeyi de sever; oyun küplerini bir kutuya tıkıştırır, mandalları mandallıktan çeker.

Oyun 3 : Çocuğunuza el ve parmak hareketlerini çalıştırabilmesi için açılan, kapanan kapıcıklar, pencerecikleri olan pano yapın. Panoyu yaparken kullandığınız sürgüler, mandallar, kısacası marangozluk malzemeleri birbirinin aynı olmasın ve gerçek evinizdeki kapılarda kullanılanlara benzemesin. Çocuğunuz pano üzerindeki mekanizmalarla istediği gibi oynarken ana motor becerilerini mükemmelize eder.

Sosyal ve duygusal gelişim : Yanlız başına

14 aylık bebeğinizi parkda gözlemleyin, onlar genelde yanlız takılırlar. Sosyalleşmek henüz bebeğinizin çok da peşinde olduğu birşey değildir. Bu dönemde bebekler henüz başka bebeklerle parallellik göstermesi gereken oyunlara girmezler. Akranı ile yanyana oynasa bile birinin elindeki oyuncak çok çekici olmasıkça birbirleri ile fazla ilgilenmezler.

Bu durum sizin için biraz hayal kırıklığı yaratırken, aslında çok normal bir hareketttir.  Bu dönemdeki bebekler akranlarını oyun arkadaşı, hatta insan olarak bile görmez. 14 aylık bebekler kendi dünyasının merkezinde olduğu için, o başka çocukları itilebileceğini, çekilebileceğini , onlara bir oyuncak gibi davranılabileceğini düşünür.  Onun için tek önemli olan şey “onun ne istediğidir” , aynen onunla yaşıt diğerlerinin de düşündüğü gibi.

Neler yapabiliriz?

Eğer çocuğunuz diğer çocuklarla hatta kardeşi ile iletişime geçmiyorsa, bu onu bir oyun topluluğu, müzik sınıfı veya aktivite grubuna sokmak için en uygun zaman olabilir. Çocuğunuza farklı sosyal ortamları tanıtmak, onun daha rahat iletişime geçmesini ve okul öncesi dönemde sosyalleşmesini sağlayabilir.

Oyun bahçesine tekrar gidişinizde çocuğunuzun diğer çocuklarla iletişime geçebileceği yerleri arayın. Bu alanlarda oyuncaklar “herkese” aittir yani oynamak için sıra beklemek gerekir.

Evet, bu dönemde çocuklar oyuncaklar için çekişebilir, kim önce oyun parkında sallanacak diye kavga edebilir ama çok hızlı bir şekilde etrafta daha birçok eğlencenin olduğunu da farkederler. Veya, eğer sizin çocuğunuz yaşında bir çocuğu olan arkadaşınız varsa, ikisini birlikte boş bir banyo küveti içine sizlerin gözlemi eşliğinde koyabilirsiniz. Göreceksiniz çok kısa sürede gerçekten eğlenmeye başlayacaklar.

Diğer Gelişmeler : Öğrenmek için oynamak ve yabancı korkusu

Bu dönem çocuklar için oyun oynamak yolu ile öğrenmek diğer video, bilgisayar, televizyon veya herhangi başka bir elektronik araç ile öğrenmekten daha önemlidir. Oyunlar sayesinde çocuklar sekiller, renkler, bulunduklar alan, kardeşleri veya arkadaşları ile ilişkilerini öğrenirler.  Yumuşak pofuduk oyuncakları ile interaktif yeteneklerini geliştirirler. Yeni kelimeler öğrenirler, hayal güçlerini çalıştırmayı ve henüz kelimelerle ifadelendiremedikleri duyguları ile yaşamayı öğrenirler. Korkuyu öğrenirler, örneğin yerden yukarı tırmandıkları bir durumda veya yukarıdan aşağı kayarlarsa heyecanlanmayı öğrenirler. Oyun oynamak çocukların işidir ve sizinki ne kadar çok oynarsa o kadar faydalıdır.

Hala yabancılardan korkuyor mu? Anne ve baba dışındaki insanlardan şüphe duymak bu dönem çocuklar için çok normaldir. Zaman içinde çocuğunuz bu korkulardan sıyrılacak ( yabancılar hakkında süpheci olmak aslında çok da kötü bir şey değildir ! ), bu aşamaya kadar işte size korku ile başrdrbilmek için birkaç ipucu;

• Eğer çocuğunuz “iyi niyetli” ve ona sarılıp, öpmek isteyen bir yabancıdan utanıyorsa, arkadaşınıza ilişkiyi kurma sürecini biraz yavaşlatırsa çocuğunuzu rahatlatabileceğini belirtebilrsiniz.

• Yabancıların bulunduğu ortamda sinirli ve rahatsız hisseden çocuğunuza sarılın, sizin rahatlığınız güvenli bir ortamda olduğnu bir süre sonra ona da hissettirecektir.

• Çocuğunuza değişik insanları farklı ortamlarda tanıtın. Sizin hayvanat bahçesinde, markette bir yabancı ile nasıl konuştuğunuzu görsün. Sizin yabancılar yanında rahat olduğunuzu görmesi onun korkularını yenmesine yardımcı olacaktır.

• Çocuğunuzu asla zorlamayın. Eğer aile büyüklerinizden birinden korktu ise çocuğunuzu söz konusu kişiye yaklaşması için sakın zorlamayın. Bir kişi ile ilişkiye girmesi için zorlamaktansa, onu rahatlatmaya çalışmanız çocuğunuz kendisini daha güvende hissedecektir. Ayrıca onun tehlikeli bir durumda kaldığında kendi içgüdülerine güvenmesini de  öğrenmesine yardımcı olursunuz.

Konuşma ve anlama gelişimi : Tekrar ve tekrar söyleyin …

14 aylık olan bebekler söyleyebildiklerinden daha fazla kelimeyi anlayabilir. Onların söyleyebildiği kelimeler üç ile beş arasındadır; anne, baba, mama veya diğer basit kelimeler top, su, ama hergün de yeni kelimlerin anlamlarını öğrenir. Kelime dağarcığına yenilerini ekledikçe göreceksiniz ki bu yeni kelimeleri kullanmak için fırsat arar. Bir kere “top” diyebildikten sonra size gösterip tekrar tekrar söyleyebilmek için etrafta sürekli top arar,  – kitaplarda, televizyonda-sokakta-

Neler yapabilirsiniz ?

Tekerlemeler, aptalca şarkılar, reklam müzikleri çocukların favorileridir. Eğer 14 aylık bebeğiniz birkaç kelime söyleyebiliyorsa, onu sizin ardınızdan “fış fış kayıkçı …” gibi basit şarkıları tekrarlaması için cesaretlendirdin. Şarkıdaki seslere aşinalığı arttıkça ilk defasında bir sesi, sonra bir kelimeyi, siz hiç farketmeden bir bakacaksınız sizinle şarkıyı bile söyleyebilecektir.

Eğer 14 aylık bebeğiniz henüz fazla kelime söyleyemiyorsa, ona dilin diğer iki kazanımı ile yardım edebilirsiniz. Çocuğunuzla konuşurken, ses tonunuzu, yüz ifadenizi, el jestlerinizi farklılaştırın, bunlar çocuğunuzun kelimenin anlamını kavramasında yardımcı olacaklardır. Onunla konuşurken göz temasında olunki sizi dinlemeyi öğrensin. Ve o konuşmaya çalışırken müdahale etmeyin, sabırla dinleyin ve gözlerinin içine bakın.

Diğer gelişmeler : Jestlerle iletişim kurmak, saklambaç eğlencesi

Artık çocuğunuz ihtiyaçlarını hareketleri ve birkaç kelime ile belirtebiliyor, ona iletişim kurmada kullanabileceği “araçlar” da gösterin. Size dışarı çıkmak istediğini göstermek için ceketini veya müzik dinlemek için size bir CD getirebilir. Çocuğunuz kendi istediğini anlatabilmek için çok uğraşır. Bu arada onun anlamını bilmediği birçok kelime söylediğini duyabilirsiniz. ( artık bu aşama küçük papağanınızın yanında kötü sözler söymemeniz gerektiğini farkedersiniz. )

Çocuğunuzun insanları, yerleri, olayları hatırma becerisi her geçen gün gelişiyor. Bu ay iki aşamalı isteklerinize bile karşılık verebilir, örneğin “odana git ve ayakkabılarını ( çorap, oyuncak) getir” .

Saklambaç halen  en eğlenceli oyundur, özellikle arayan 14 aylık bebeğiniz ise.  İşte size onun kahkahalara boğulmasını sağlayabilecek bir alternatif : Ona bir oyuncak gösterin ve sonra onu cebinize koyun ve ona oyuncağın nereye gittiğini sorun. Artık çocuğunuzda oyuncağın ortalıkta gözükmemesinin tümüyle yokolduğu anlamına gelmediğini farkedecek düşünce gücü var. Oyuncağı sakladığınız cebinize veya çantanıza ulaşabilmek için kıvranacak. Hatta küçük oyuncakları onun cebine saklayabilirsiniz. ve onu çıkarmaya çalışırken ne kadar eğlendiğini görebilirsiniz.

Kaynak : Babycenter.com

funny-pictures-strong-toddler-ashSoru : 13 aylık bebeğin zihinsel ve fiziksel gelişimi nasıl olur ?
Cevap :13 aylık bebeğin gelişimini maddeler halinde inceleyelim :

Bu ayla beraber yeni : İlk önce Ben!

Halen bütün hayatınızın bebeğiniz etrafında döndüğüne mi inanıyorsunuz? Gerçekten de öyle ! Ancak bu ikinci yılla beraber yeni yürümekte olan bebeğiniz giderek ben merkezli olacak. Oyuncakları, yiyecekleri ve özellikle sizin ilginizi paylaşmak onun için çok zorlaşacak. Onu diğer bir çocukla oynarken izleyin, büyük bir ihtimalle oynadığı çocukla çok da fazla iletişim haline geçmek çabasında olmadığını farkedeceksiniz.

Siz halen 13 aylık bebeğinizin hayatındaki en önemli insansınız ve sizden çok fazla ilgi bekliyor. Ama bu arada bebeğinizin giderek bağımsızlaştığına ve özgüvenini kazandığına dair işaretleri de alacaksınız. Siz yemek hazırlarken, evi toplarken sizi göz mesafesinde tutabildiği sürece odada kendi kendini dakikalarca meşgul edecek, eğlendirecek. Belki sadece arada bir sizden sarılmanızı isteyecek.

Bebekler 13 aylık olduklarında güçlerinin farkına varır ve bunu kullanmayı öğrenirler. Sizden ona kitap okumanızı, salıncağı sallamanızı veya elini tutup çekiştirerek onunla yürüyüşe çıkmanızı isteyebilirler. Kelimeleri kullanamasa bile taleplerini parmağı ile gösterek, iterek açıkta belli edebilirler.

Siz ne yapabilirsiniz ?

Şu anda bebeğiniz tam bir sosyal kelebeğe dönüşmüş veya biraz utangaç olabilir . Bebeğinize sosyal yeteneklerini geliştirmesine eğlenceli oyunlarla yardımcı olabilirsiniz :

  • Saklambaç : Sizi takip etmek veya sizden saklanmak herhalde bütün 13 aylık bebeklerin en sevdiği oyundur. Bir sandalyenin, bir kitabın hatta bir havlunun arkasına saklandığında onu bulamıyormuş gibi yapmanıza bayılacaktır.
  • Al-Ver : Siz az eğlenceli bulsanız da 13 aylık bebeğiniz bu oyuna bayılacaktır. Onun fırlattığı oyuncakları, hatta yemek sandalyesinden aşağı attığı katı yiyecek parçalarını yerden alıp vermeniz ona çok eğlenceli gelecektir. Ayrıca size bir oyuncağını, kitabını veya herhangi bir başka objeyi verip ardından geri almak isteyecektir. Bu şekildeki “al-ver” aslında bebeğinizin dikkatini çekmeyi sağlayan sosyal içerikli bir oyundur. Bu arada bebeğinizin etrafta izleyiciler varken performansını tekrarlayarak olumlu tepki almak hatta alkışlanmayı sevdiğini farkedebilisiniz.
  • Yüzümüzü Tanıyalım Oyunu : Gözlerini, burnunuzu, ağzınızı parmağınızla gösterek onları isimlerini söyleyin. Kısa sürede kelimeleri kapacaktır. Ardından ondan size örneğin ağzının nerede olduğunu göstermesini isteyin. Kısa süre sonra size ağzını parmağı ile gösterektir. Fizyologlar bunun ikinci yıl ile başlayan ayrılık sürecinin bir göstergesi olduğunu düşünmektedirler. ( bebeğiniz bu hareketi ile onun ve sizin iki ayrı insan olduğunun farkına varmaktadır)

Diğer Gelişmeler : Yabancı insan ve diğer korkular

13 ay civarı bebekler yabancı insanlara karşı hassaslaşırlar. Bebeğiniz onu bir yabancı, hatta yakın aile fertleri veya arkadaşlarınız yanında bıraktığınızda üzülebilir. Böyle durumlarda bebeğinizin ağlaması, saklanması, bağırması onun aile fertleri ile yabancılar arasındaki farkı bildiği için ayrılığı sizi protesto etmekte olduğu anlamına gelir.

13 aylık olmuş bebeklerde eskiden tepki vermediği yerlere, durumlara, objelere, seslere karşı da bir rahatsızlık, korku başlayabilir. Örneğin elektrikli süpürge, banyo zamanı, araç sirenleri, komşunun evcil hayvanı, vs.

Ne Yapmalısınız ?

Unutmayın ki, güven zorla olmaz. eğer bebeğiniz yeni yüzlere karşı tepkiliyse sabırlı olun ve kendi yakınlaşmaya karar verinceye kadar kendisini uzak tutmasına izin verin. Bebeğiniz sizin kılavuzluğunuza bakacaktır, yeni bir bebek bakıcısına karşı siz rahat olursanız bebeğinizde sizi takip edecektir. Eğer onu market alışverişi gibi birçok yabancı insanla karşılaşabileceği süreçlere dahil ederseniz sizin nasıl davrandığınızı izler ve yeni insanlar yanında rahatlamayı daha çabuk öğrenebilir.

Korkmuş bebeğinizi sakinleştimenin birkaç yolu :

  • Yüksek sesler : Eğer elektrikli süpürgenin veys başka gürültü ile çalışan makinaya bebeğiniz tepki veriyorsa bırakın makina kapalı iken ona dokunsun. Örneğin araçlardan gelen sirenlere tepki veriyorsa onu yakınlardaki bir itfaiye istasyonuna ve ambulans yanına götürün. Eğer biraz meraklı ise bu tip araçlara onları inceleyecektir. Bu da onun korkularını hafifletebilir. Onu hiçbirşey için zorlamayın. Böyle bir zorlama tam tersi sonuçlar doğurabilir.
  • Küvet – Banyo zamanı : Küvete girmek, sabunlanmak, kaymak … bir bebeğin banyo zamanından korkması için bir sürü neden var. Eskiden bu rituelden büyük keyif almasına rağmen eğer bebeğiniz banyo küvetine girmeyi reddetmeye başlarsa, ona banyo süngerini verin. Onun boş küvetin içine oturmasına izin verin. Duşu kullanmaktan bir kap ile su saçlarına su dökün. Hatta korkusu geçene kadar birkaç gün şampuan kullanmayın. Birkaç gün sonra suyu akıtmaya başlayın, küvetin tıpası suların gitmesi için açık olsun. Bir süre sonra da tekrar tehlikeli olmayacak seviyede suyu küvette biriktirerek bebeğiniz yıkayabilirsiniz. Eğer küvet giderinden korkarsa ona banyo oyuncaklarının nasıl gidere sığmadığını gösterin.
  • Hayvanlar :  Evlerinde evcil hayvan beslenen bebekler bile bazen diğer hayvanlardan korkabilir. Kendinizi düşünün, birgün dev gibi tüylü bir ayı ile burun buruna gelseniz … işte bu hayvan bebeğiniz için sizin komşunuzun biraz irice köpeği olabilir. Hiçbir zaman bir bebeği hayvan sevmesi için zorlamayın. Bunun yerine oyuncak hayvenlarla model oluşturabilecek oyunlar oynayın. Ona korktuğu hayvanlara ait kitaplar okuyun. En önemlisi sahibinden izin almadan kesinlikle bir evcil hayvanı sevmemeyi bebeğinize öğretin. En dost görünen kedi, köpekler bile bebeklere zarar verebilir.

Kaynak : Babycenter.com

pridejoyanim5a1Soru : 7-12 aylık bebeklerin genel becerilerinin gelişim süreçi nasıldır ?
Cevap : 7-12 aylık bebeklerin gelişim sürecini aşağıdaki tablodan takip edebilirsiniz.

Child’s Age
Ana Beceriler Skills (bütün bebekler yapar)

Gelişen Beceriler  (bebeklerin yarısı yapabilir)

Gelişmiş Beceriler (az sayıdaki bebek yapabilir)
7aylık
• Desteksiz oturabilir.
• Objeleri kendisine doğru çeker.
• İleri uzanır, sürünmeye başlar.
• Anlaşılmaz şekilde geveler, konuşur gibi sesler çıkartır.
• Yabancılara karşı tepki göstermeye başlar.
• Güle güle deyince el sallar.
Bir yere tutunarak ayakta durabilir.
• Objeleri birbirine çarpar.
• Objelerin varlığını anlamaya başlar.
8 aylık • Doğru kişilere olmamakla beraber “baba”, “dede”, diyebilir.
• Objeleri elden ele geçirebilir.
• Bir yere tutunarak ayakta durabilir.
• Sürünür veya emekler
• Objeleri işaret eder.
• Saklı objeleri arar.
• Ayağa kalkmak için kendini çeker, dolaşır.
• Yerden parmakları ile kavradığı şeyleri alabilir.
• İsteklerini jestleri ile belli eder.
9 aylık • Bir yere tutunarak ayakta durabilir.
• Anlaşılmaz şekilde geveler, konuşur gibi sesler çıkartır.
• Objelerin varlığını anlar.
Mobilyalara tutunarak etrafta dolaşır.
• Elle tutulabilen bir kaptan içebilir.
• Parmakları ile yemek yer.
• Objeleri birbirine çarpar.
• Cee-e gibi oyunlar oynar.
• Doğru kişilere “dede”, “baba” der.
10aylık • Güle güle diye el sallar
• İki parmağı kavradığını alabilir.
• Karnı yukarıda rahatça emekler.
• “Dede”, “baba”,”anne” yi doğru kişiye söyler
• İsteklerini jestleri ile belirtir.
• Kendi başına birkaç dakika ayakta durabilir.
• Objeri bir kabın içine koyabilir.
11aylık • “Dede”, “baba”,”anne” yi doğru kişiye söyler
• Cee-e gibi oyunlar oynar.
• Kendi başına birkaç saniye ayakta durabilir.
• Etrafta dolanır.
• “Hayır” ve diğer başka basit talimatları anlar
• Objeleri kap içine koyabilir.
• “Baba”, “dede”, “mama” dışında bir kelime daha söyler
• Ayakta durur pozisyondan eğilir pozisyona geçebilir.
12aylık Başkalarının hareketlerini taklit eder.
• İsteklerini jestleri ile belli eder.
• Birkaç adım atar.
• “Baba”, “dede”, “mama” dışında bir kelime daha söyler
• Yanlız başına yürüyebilir.
• Renkli bir kalemle karalama yapabilir.
• “Baba”, “dede”, “mama” dışında iki kelime daha söyler

Kaynak : Bebycenter.com

Soru : 12 aylık bebeklerin zihinsel ve fiziksel gelişim süreci nasıldır ?
Cevap : Maddeler halinde sıralayacak olursak;

1. İlk adımlar

Bebek gelişimindeki bu en önemli geçiş bugün yarın gerçekleşecek. Sonunda bebeğiniz kendi başına ilk adımını atacak. ( Eğer ilk adım gerçekleşmezse üzülmeyin, bazı bebeklerin yürümesi birkaç hafta veya ay daha alabilir. ). Eğer bütün bebekler gibiyse, sizin küçüğünüzde parmaklarının ucunde ve ayakları dışa dönük atacak ilk adımlarını. Fotoğraf makinanız hep hazır olsun.

2. Yeni oyunlar

Bebeğiniz ana motor becerileri üzerine ( ör : başparmağı ile işaret parmağı ile objeleri tutabilmek ) ustalaşmanın sonrasında giderek daha büyük kas gruplarını çalıştırmaya başlayacak. Bu dönimde bazı bebekler iki ile beş dakika arasında sakin, konsantresyon gerektiren aktiviteler yapabilirken, sizin bebeğiniz daha gürültülü oyunları tercih edebilir.

Sizin çocuğunuz büyük ihtimalle birşeyleri itmenin, atmanın, herşeyi düşürmenin eğlenceli olduğunu düşünür.  Size bir oyuncak verirken, onu geriye alabilir. Ayrıca oyuncaklarını büyük sepetlere koyup ardından sepeti devirerek oyuncaklarını etrafa saçmayı çok sever. Bu tip oyunlar için küp bloklar, kutular, biribirinin içine konulabilen oyuncaklar idealdir. Bu oyuncakların çarpıştığında çıkan seslere çocuğunuz bayılır.

3. Uyku zamanını kolaylaştırmak

Bebeklerin gündüz kestirmeleri ebeveynler dinlenmek ve enerji toplamak için en büyük lükstür. Ancak birinci yılını dolduran bebekler gündüz kestirmelerini reddetmeye başlayabilir. Sadece bu kadarla da kalmayıp, bebeğinizin gelişen özgür karakteri geceleri yatak zamanını da zorlaştırabilir.

Bu dönemde iyi kurgulanmış bir yatak zamanı rutini örneğin bir banyo veya masal okuma aktivitesi ve hafif bir kalsik müzik bebeğinizi rahatlatıp, uykuya hazırlayabilir. Bu rutinde ebeveynler görevleri paylaşabilirler. Siz banyo yaptırırken, eşiniz masal okuyabilir ardından siz bebeğinizi yatağına koyabilirsiniz ve zaman zaman eşinizle görevlerinizi değiştirebilirsiniz.Veya evinizde eğer bir bakıcınız var ise onu da bu rutinin bir parçası olarak aranıza alabilirsiniz. Böylece zaman içinde çocuğunuz bu rutini öğrenecek ve sizlere bağımlı olmaktan çıkacaktır.

4. Kaşık kullanmak

Bu ay itibariyle bebeğiniz kendisini bir kaşık yardımıyla beslemeye başlayabilir ama tabii ki bu beslenme mükemmel olmayacaktır. Kaşık kullanmak bebeğinizin el – göz koordinasyonunu geliştimede en iyi yollardan biridir. Her zaman hazırladığınız yemekten daha az tabağına koyun ve onu kaşıkla başbaşa bırakın, biraz etrafı batıracaktır ama bu çok da eğlenceli olabilir. Kameranızı hazırlayın.

5. Güle güle demek zor

Bebeğiniz sizden ayrılmak konusunda büyük sıkıntı yaşıyor olabilir. Bu çok doğal: sizi seviyor ve siz gidince üzülüyor

Bu üzüntüyü azaltabilmek için bakıcınızın daha erken gelmesini isteyin. Böylece bebeğinizin geçiş süresine adaptasyon için daha  bol zamanı olacak. Bu arada ayrılırken bebeğinizle uzun uzun vedalaşmayın. Veda öpücüğünüz ardından ağlayacak olan bebeğiniz, siz ne kadar hızlı olursanız, gidişiniz ardından o kadar çabuk yatışacaktır.

Sürekli bebeğinizin etrafında olmazsanız, o da zaman içinde kendisini daha bağımsız hissedecektir. Tabii ki sizin her zaman etrafında olduğunuzu ve size güvenebileceğini de bilecektir. Örneğin o başka bir odada ise bırakın biraz yanlız kalsın.

6. Akşama yemekte ne var ?

Bebeğiniz artık bir yaşında. Bağışıklık ve sindirim sistemi gelişiyor, kuvvetleniyor.

Eğer ailenizde alerjik durumlar yaşanıyorsa bebeğinizi bir doktorun danışmanlığı ile yeni besinlerle tanıştırın ve özellikle aşağıda listelenmiş besinler ile 2-3 yaşına gelene kadar dikkatli olun.

Bebeğinizle tanıştırabileceğiniz ve onun damak tadına katabileceğiniz besinler ;

  • İnek sütü
  • Mısır
  • Buğday
  • Turunçgiller
  • Küçük meyveler
  • Bal
  • Yumurtalar
  • Kabuklu hayvalar – deniz ürünleri
  • Fıstık, fındık, badem, vs.

7. Dil hakkında daha çok öğrenmek

1 yaşına gelen bebeğinizin kelime haznesi “baba”, “dede”, “mama” gibi bir iki kelimeyi geçmemekte, bunlar dışında da çoğunlukla sanki yabancı bir dili konuşuyormuşcasına hecelemeler ve sesler çıkarmaktadır.

Şu an itibariyle bebeğiniz jest ve minikleriniz ile desteklediğiniz basit sorularınıza, talimatlarınıza tepki veriyor. Örneğin ağzınızı göstererek “Senin ağzın nerede?” veya ilgili objeyi göstererek “Bana arabanı verir misin?” gibi sorular, isteklerde bulunabilirsiniz. Bebeğiniz de size kendi yolu ile kafasını hayır şeklinde sallayarak veya farklı jestleri ile cevap verebilir.

Artık bebeğiniz kelimeleri anladığı için ona iyi alışkanlıklar öğretebilirsiniz. Ona “lütfen” ve “teşekkür ederim” in anlamlarını anlatmaya çalışın. Başlangıçta fazla tepki vermese, anlamasa bile ilerleyen dönemde hiç beklemediğiniz anda sizin lütfeninize yüreğinizi eritecek derecede olumlu cevaplar verebilir.

8. Objeleri isimlendirmek

Bebeğinizin objeler ve onların isimleri ile bağlantıları kurabilmesi için yardım etmek size bağlıdır. Siz ne kadar yardım ederseniz bebeğinizin kelime haznesi o kadar çabuk gelişir.

Bebeğiniz ile sürekli konuşun, objeleri etiketlendirin. Basamak çıkarken onları yüksek sesle sayın, manavın önünden geçerken meyve ve sebzeleri göstererek renkleri ile birlikte söyleyin. Bebeğinize resimli kitap okurken bildiği objeleri göstermesini isteyin.

Onun görüşüne başvurun: Ona kırmızı mı, mavi mi çorap giymek istediğini sorun. Veya arabası ile mi, küpleri ile mi oynamak istediğini sorun. Size cevap vermese bile bebeğiniz bu yolla kelimeleri ve sosyal bağlantıların ritmini öğrenir.

9. Bebeğinizin bir birey olduğunu unutmayın

Bütün bebekler birbirinden farklıdır ve herbirinin kendi gelişim süreci vardır. Bütün göstergeler şimdi olmasa bile yakında her bebeğin belirli gelişim evrelerinden geçtiğini işaretler. Eğer bebeğiniz prematüre doğdu ise, gelişim evrelerini biraz daha geç takip edeceğini sakın unutmayın. Eğer bebeğinizin gelişine dair cevaplandırmadığınız bir sorunuz var ise mutlaka doktorunuza başvurun.

Kaynak : Babycenter.com

Soru : Şımarık bir çocuk yetiştirmekten korkuyorum. Disiplinli ve iyi huylu bir çocuk yetiştirebilmek için neler yapabilirim ?
Cevap : Sevginin sınırı yoktur, değil mi ? .. Hayır, vardır. Eğer terbiyeli ve iyi huylu bir çocuk yetiştirmek istiyorsanız, bazı temel kurallar oluşturmalısınız. İşte size bu kuralları oluştururken kullanacağınız 7 adım:

1. Kurallarınız açık ve basit olsun
Şöyle düşünün : Eğer bir kona hakkında netleştirilmemiş alan bırakırsanız, bir süre sonra kendinizi o konu hakkında tartışır bulursunuz. Şu iki örneğe bakın : “Tabii ki bir tane kurabiye alabilirsin ….” ( İkinci kurabiyenin de alınabileceğine dair boş bir alan bıraktınız ) veya ” Bir tane kurabiye alabilirsin ama ikincisi yok”. ( boş alan yok)

2. Koyduğunuz sınırlara ne olursa olsun uyun
Bir gerçekten “bir” demektir. Bu hepimizin başına gelmiştir : Eğer bir kurabiyeden fazlasını yemeyeceğimiz üzerine kendimize “hayır” dersek, ikincisini yemek üzerine hemen düşünmeye başlarız. Buradaki hile uzun vadeli bakmaktadır. Belki gerçekten bu seferlik ikinci kurabiyeyi de yemek sorun olmaz, ama siz her sınır koyuşunuz da ya hep o sınır geçerseniz ? Eğer siz bu hikayenin gidişini değiştimezseniz çocuğunuz da hep sınırlarınızı delenecek !

3. Yalvarmalara asla yüz vermeyin
Bu kolay … bir zamanlar siz de yalvarmanın işe yarayabileceğini düşünmemiş miydiniz ? .. peki sonra ne oldu?

4. Cocuğunuzun sizi ikna etmesini sağlayın
Eğer sizden emin olmadığınız birşey isterse, onun bu isteğini belirli koşullara bağlayın. Mesela bir televizyon programını mı izlemek istiyor, eğer bütün ödevleri bitmiş ise, odasını topladıysa ve kirlililerini çamaşıra attıysa, ona gönül rahatlığı ile “evet” diyebilirsiniz.

5. Eğlenceden önce her zaman gerekli temizlik, düzen ve diğer ev sorumluluklarının yapılmasını sağlayın
Çocuğunuzu yumuşak davranarak ona iyilik yapmış olmazsınız. Çalışmalar göstermiştir ki, koydukları kurallar ve sorumluluklar üzerinde sert olan ebeveynler hayal kırıklığı ile daha iyi mücadele edebilen çocuklar yetirtirebiliyorlar.

6. Onu hayal kırıklığına uğratmaktan çekinmeyin
Çocuklarımızı üzgün görmekten nefret ederiz ama şu da bir gerçek : Hiçbirimiz hiçbir zaman her istediğimizi elde edemeyiz. Çalışmalar göstermektedir ki, hayal kırıklığına uğramayı kabul etmeyi öğrenebilen çocuklar ileri yaşamlarında duygusal stres ile daha iyi mücadele edebilmektedir.

7. İstediği şey için çalışması gerektiğini öğretin
Birçok uzman çocukların kolayca istediklerini elde etmelerinin onları şımarttığını ve hakmışcasına elde ettiklerinin de kıymetini bilmediklerini söylemektedir. Eğer çocuğunuz sizden yeni bir bisiklet istiyorsa, ona iyi davranışlar ve çalışmak üzerine kuracağınız bir ödül sistemi ile o bisikleti hak etmesini sağlayın.

Kaynak : Babycenter.com

Soru: Bebeğiniz olduğunda hayatınızda değişen 30 şey nedir ? Belki de sorunun daha doğrusu: Bebeğiniz olduğunda hayatınızda neler değişmez ? … hiç herhalde.
Cevap: İşte size kocaman bir liste …

1. Gülleri koklamayı bırakırsınız çünkü artık bebeğiniz kollarınızdadır.

2. Kendinizi korkusuz hissettiğiniz zamanlar bitmiştir ve artık korkmaya başlarsınız.

3. Bebek doğurmak için yaptığınızı düşündüğünüz özveriler artık gözünüze özveri olarak görünmez.

4. Bedeninize saygı duyarsınız … sonunda.

5. Kendi anne babanıza saygı duyar, onları yeni ve farklı bir şekilde sevmeye başlarsınız.

6. Bebeğinizin ağrı çektiğini hissetmenin kendi ağrınızdan çok daha kötü olduğunu farkedersiniz.

7. Çocukken inandığınız şeylere tekrar inanırsınız.

8. Hayatınızda yıllar önce kurtulmanız gereken insanlardan sonunda sıyrılırsınız.

9. Kalbiniz çok daha çabuk kırılır.

10. Gün boyunca 234,836,178,976 defa başka birini düşünürsünüz.

11. Hergün bir sürprizdir.

12. Vücut fonksiyonlarınız artık iğrenç değildir. Hatta sizi mutlu bile ederler. ( Yaşasın kaka !)

13. Kendiniz dışında aynada bebeğinize bakarsınız.

14. Erkenci bir insan olursunuz.

15. Sevginiz süper insan gücü gibi sınırsız olur.

16. Bir diş için ne kadar çok söylenilecek şey olduğunu keşfedersiniz.

17. Gerçek zevkin maddi şeylerden gelmediğini sonunda anlarsınız.

18. Sonunda güneşin nereden doğduğunu bilirsiniz.

19. Almak için çıldırdığınız ayakkabılar yerine üç tekerlekli bisiklete yönelirsiniz.

20. Yapışkan şekerlemelerin büyülü bir gücü olduğunu anlarsınız.

21. Cuma günleri saat dokuzda yatağa girdiğinize aldırmazsınız.

22. Sessizlik … o da neymiş ?

23. Çarçur ettiğiniz paranızın kıymetini bilirsiniz.

24. Sahip olduğunuzu hiç düşünmediğiniz iç gücünüzü keşfedersiniz.

25. Artık bir saate ihtiyacınız olmaz, bebeğiniz günlük programınızı oluşturur.

26. Eskiden “bebeğiniz” olan köpeğiniz “köpek” olur.

27. Geç kalmak uğruna bir fazla sarılma, bir fazla öpüşme için vakdinizi ayırırsınız.

28. Duş almanın bile bir lüks olduğunu öğrenirsiniz.

29. Kendinizin dünyayı daha iyi hale getirmeye çalışan biri haline dönüştüğünü görürsünüz.

30. İlk görüşte aşka inanmıyorsanız artık inanırsınız.

Soru : 11 aylık bebeklerin zihinsel ve fiziksel gelişim süreci nasıldır?
Cevap : Maddeler halinde sıralar isek :

1. Konuşma çabası

Bebeğinizin gelişimindeki en önemli adım iletişim kurma becerileridir. Kelimeler veya kelime benzeri sesler bebeğinizin ağzından bu ay itibariyle dökülmeye başlıyor ve bebeğiniz bu kelimeleri anlamlı bir şekilde de kullanabilmekte. Beyin gelişimi ilerledikçe, konuşma ve neden-sonuç ilişkisini kurma yeterliliğ de artıyor.

Onun dilini kullanma ve iki yönlü iletişim kurma becerisini, iyi bir dinleyici olarak ve ondan duyduğunuz seslere cevap vererek destekleyin. Hafıze yeteneğini geliştirmek için onunla , kayboldu-bulundu, cee-e gibi oyunlar onayın.

Bu dönemdeki bebekeler duydukları kendileri “baba”, “dede”, vs. gibi kelimeler söyleyebilmenin yanında sizden duydukları kelimelere ait sesleri taklit ederler. Onun söylediklerini anlıyormuş gibi davranın, cevap verin. Ayrıca sizin ona vereceğiniz “bana topu getirir misin?” veya “Lütfen kaşığını al” gibi talimatlarınız takip edebilirler. Talimatlarınızı jest ve mimikleriniz ile destekleyerek verin, örneğin topu gösterin. Sizi anlayıp anlamadığını onun beden hareketlerinden anlayabilirsiniz; kafasını “hayır” şeklinde sallayabilir. Ona basit sorular sorun. Örneğin ağzınızı işaret “Ağzın nerede?” diye sorun.

2. Kitaplar

Bebeğiniz bütük ihtimalle kitaplara bakmaktan çok hoşlanıyor ve sayfaları bir bir olmasa bile artık çevirebiliyor. Bebeğinize büyük resimli kitapları vermeyi tercih edin. Seçtiğiniz kitaplar günlük karşılaştığımız objeleri, canlıları, renkleri tanıtır nitelikte resimlere veya fotoğraflara sahip olsun.

3. Veda etmek

Bebeğiniz son aylarda büyük bir ihtimalle sizden ayrıldığı zamanlar büyük endişe yaşıyor. Bu çok doğal : Sizi çok seviyor, size güveniyor ve sizden ayrılınca gerginleşiyor.

Bu sıkıntıyı azaltmak için ayrılık anını mümkün olduğunca tatlı ama kısa tutun. Bebeğinizi gün içinde evde bakılmak üzere bıraktığınızda uzun uzun veda etmekten kaçının. Bebeğinizin gözyaşları siz ayrıldıktan kısa süre sonra dinecektir.

Bebeğinizi bol bol dolaştırarak onun kendini daha bağımsız hissetmesini sağlayabilirsiniz. Ama tabii ki sizin hep etrafında olduğunu bilmeli. Kısacası evde başka bir odaya gittiğinde onu takip etmeden önce birkaç dakika bekleyin. Eğer evin başka bir yerine siz gidiyorsanız, onu da çağırın. Ama sakın yanlız kaldığı için her ağladığında yanına koşturmayın.

4. Yardımcı olmasına yardım etmek

Bebeğiniz şu anda alıcı durumunda olduğu için ona yardım etmek fiilini öğretmenin iyi zamanı. Ona “teşekkür ederim” ve “lütfen” kelimelerinin alnamlarını kavrayabilecğei şekilde oyuncak toplama zamanlarını bir oyun haline getirebilirsiniz. Henüz pek birşey anlamayacak olsa da, başlamak için erken sayılmaz. Oyun sürecinizi parçalara bölün ve kelimeri mimik ve jestleriniz ile destekleyin.

5. Objeleri adlandırmak

Objeler ve isimleri ile bağlantı kurmaya başlamanın zamanı, siz ne kadar çok yaparsanız, bebeğiniz de aynı derece de hızlı kelimeleri kavrar.

Bebeğinizle konuşmaya ve objeleri etiketlendirmeye devam edin. Merdiven çıkarken basamakları sayın, meyvelerin renklerini ve isimlerini söyleyin. Manav yanından geçerken sebzeleri göstererek isimlerini söyleyin. Bebeğinize resimli kitap okuyun ve kitaptaki objeleri gösterek isimlerini söyleyin.

Bazen de onun görüşlerini alın : ona kırmızı mı, mavi mi çorabı giymek istediğini veya küplerle mi yoksa halkalar ile mi oynamak istediğini sorun. Ona  sadece hemen yanında bulunan iki seçenek verin. Size cevap vermeyebilir ama bakarsınız sizi şaşırtadabilir.

6. İlk adımlar

Eğer bebeğiniz halen yürümüyorsa, ilk bağımsız adımlarını atması yakındır. ( Eğer atmaz ise üzülmeyin, endişelenmeyin. Bazı normal bebekler 16-17. aylarına kadar yürümezler.

Bebeğinizin yanına dizüstü eğilip ellerinden tutarak ona destek verebilirsiniz. Her bebek gibi sizin bebeğiniz de ilk zamanlar dengesini sağlayabilmek için dizlerini bükecek, ayağı dışa dönecek, boşta kalan kolunu açacaktır.

Her zamanki gibi bu egzersizleri yumuşak zeminde yapınn. Çocuk koruma yöntemlerini takip edin. En önemlisi de fotoğraf makinanizi hep hazırda tutun. !

7. Emziğe veda

Siz bebeğinizn en baştan beri beraber büyüdüğü emziğini elinden almak zalimce gelebilir ama uzmanlar bu dönemin emzikten ayrılmak için en iyi zaman olduğunu söylemektedir.

Bebek emziği ne kadar uzun süre kullanırsa ondan ayrılması da bir o kadar güçleşir. Bu ayrılığın bir diğer önemli nedeni ise bebeğinizin konuşmaya başlamasını desteklemektir. Ağzında birşey olan bebeklerin kelimeleri konuşması beklenemez.

Emzikten ayrılış zordur. İlk başta gün içindeki kullanımı kısıtlayın. Ardından gece kullanımını tümüyle kesin. Ayrıca emziğine karşılık ona bir oyuncak vererek bebeğiniz ile değiş tokuş yapabilirsiniz.

8. Oynayacak yeni arkadaşlar

Bu aralar bebeğiniz ana motor becerilerden ( ör: iki parmağını kullanarak birşey tutmak) daha ustalaşmış, daha büyük kas gruplarını kullanmasını gerektiren hareketlere geçiyor. Bazı bebekler iki ile beş dakika arası sakin aktivitelere oyunlara dikkatlerini verebilirler.

Bebeğiniz muhtemelen birşeylere vurmayı, itmeyi, birşeyleri yıkmayı eğlenceli buluyor. Size bir oyuncak verip sonra da geri almayı  veya oyuncaklarını büyük kamyonunun arkasına koyup sonra da onları boşaltmayı seviyor. Bu tip oyunlar bloklarlar ve birbirine geçebilen oyuncaklarla çok iyi gider.Bu oyuncakların birbirlerine değdikçe çıkardıkları sesler bebeğinizin çok hoşuna gider.

9. Bebeğinizin bir birey olduğunu unutmayın

Bütün bebekler birbirinden farklıdır ve herbirinin kendi gelişim süreci vardır. Bütün göstergeler şimdi olmasa bile yakında her bebeğin belirli gelişim evrelerinden geçtiğini işaretler. Eğer bebeğiniz prematüre doğdu ise, gelişim evrelerini biraz daha geç takip edeceğini sakın unutmayın. Eğer bebeğinizin gelişine dair cevaplandırmadığınız bir sorunuz var ise mutlaka doktorunuza başvurun.

Kaynak : Babycenter.com

Soru: 11 aylık bebeğime ne gibi oyunlar oynatabilirim? Cevap : Her bebeğim gelişim sürecinin de farklılaşabileceğini ve oyuna katılım düzeyinin aynı olamayacağını düşünerek aşağıda belirtilen oyunları oynayabilirsiniz.

Yiyecek Suratlar:

Bu oyun bebeğinize bir model ( bir yüz) kurgulaması ve inşa etmesini öğretir. Ayrıca yemek yemek konusundaki ana motor becerilerinin gelişimini sağlar. Eğer bebeğinizi yüksek bir mama sandalyesi veya dizinize oturtursanız daha iyi sonuçlar alabilirsiniz.

Gelişecek beceriler : model tanımlama, ana motor beceriler
Oyun için nelere ihtiyacınız var :
kolay kavranabilen, yönlendirilebilen, küçük yiyecekler, örneğin bezelye, küp şeklinde pişmiş doğranmış havuç, mısır taneleri, küçük parçalara ayrılmış minik domatesler, küp şeklinde doğranmış peynir, pişmiş makarna, vs.

Bebeğinizin kırılmaz yemek tabağını önüne hazırlayın. Oyun esnasında kullanacağınız malzemeleri ayrı ayrı kaplara yerleştirin. Sonra yavaş yavaş, bebeğiniz ile konuşarak bebeğinizin malzemelerden bir yüz yapmasına çalışın. Unutmayın yüzün yapımı aşamasında siz sanat direktörüsünüz. Bebeğiniz malzemeleri kimi zaman avuçlayacak, yüzüne gözüne sürecek, atacak, dağıtacak. Hiç yılmadan ve bunun bir oyun olduğunu unutmadan onun ellerini yönlendirin, ona destek olun. Sizin “desteğinizle” yüzün yapımı bittiğinde ise bebeğiniz yemeğini afiyetle yemesine eşlik edin.

Güvenlik notu : Yuvarlak, büyük kesilmiş veya yumuşak olmayan parçalar yutma problemi yaşatabilir. Parçaların küçüklüğünden, yumuşaklığından emin olun.

Benim Küçük Tramplenim

Çocukların yatak üstünde zıplamayı sevdikleri bir sır değildir. Aslına bakarsanız bebeklerde zıplamayı severler ve bu miniklerin bedenlerinin alt bölümlerini kuvvetlendirmenin ve bacaklarına hakim olmayı öğrenmelerinin mükemmel yollarından biridir.

Gelişen yetenekler : Ayakta durmak, yürümek
Nelere İhtiyacınız var : Yaylanabilir özellikte şilteli bir yatak

Bebeğinizi yatağınızın ortasında ellerinden tutarak dikkatlice ayağa kaldırın. Aşağı yukarı sıçratmasına yardım edin, onu hafifçe havaya kaldırın ve tekrar ayaküstü pozisyonda yerine koyun. Eğer bebeğiniz yürüyorsa, sıçrayarak yatakta yaylandığını keşfedebilirse sonrasında sizin sadece ellerinden tutmanız yeterli olacaktır.

Bir diğer eğlenceli oyun : Bebeğinizi yatağınızın üstüne bacaklarını uzatarak oturtun ve onun düşmeyeceği şekilde ellerinizle zarifçe bastırarak yatağı yaylandırın.

Güvenlik Notu : Bebeğinizi hibir zaman yatak üstünde yanlız başına bırakmayın.

Hatırlatma : Her bebeğin gelişim süreci farklıdır. Eğer bebeğinizin bu aktivite için henüz hazır olmadığını görüyorsanız üzülmeyin, birkaç hafta sonra tekrar deneyin.

Kaynak : Babycenter.com

Soru : Bebekler ne zaman diş çıkarmaya başlar, bu süreçte neler yaşanır, neler yapılmalıdır ?
Cevap : Diş çıkarma belirtileri dişlerin kendisinden iki-üç ay önce ortaya çıkabilir. Bu semptomlar çocuktan çocuğa değişir ve aslında bunların neler oldukları ve ne kadar ağrı verdikleri konusundaki görüşler de doktordan doktora değişmektedir. Ancak genellikle diş çıkaran bir bebeğin şu tecrübeleri yaşayabileceği kabul edilmektedir :

Salya Akıtmak : Birçok bebek iki buçuk-üç aylıktan başlayarak salya akıtır.Diş çıkarma bunu bazı bebeklerde diğerlerine göre daha çok arttırmaktadır. ( Çok yaşadık )

Çene ya da yüzde kızarıklık :
Bol salya akıtan bir bebekte ,çenede ve ağız çevresinde sürekli salya temasının yarattığı tahrişe bağlı olarak deride kızarıklık ya da çatlakların oluşması şaşırtıcı değildir. Bunu önlemek için gün boyunca periyodik olarak salyayı nazikçe silin ,bebeğiniz uyurken akan salyayı emmesi için de yatak çarşafının altına bir havlu koyun. Deride kuruma belirdiğinde yumuşak bir deri kremi ile o bölgeyi sürekli nemli tutun. ( Biz pek yaşamadık )

Hafif öksürük : Aşırı salya bebeğin zaman zaman tıkanmasına ve öksürmesine yol açabilir. Bebeğiniz soğuk algınlığı ,nezle ya da allerji belirtileri göstermiyorsa bunda endişelenecek bir durum yoktur. Bebeklerin dikkat çekmek ya da ses repertuarlarını zenginleştirmek için öksürüğü sürdürmeleri sık görülen bir durumdur. ( Biz yaşamadık )

Isırma : Bu durumda bir ısırık düşmanlık belirtisi değildir. Diş çıkaran bir bebek eline geçen her şeyi – bu kendi eli ,annesinin memesi ,yabancı birinin parmağı olabilir – ağzına sokarak dişetlerini rahatlatmaya çalışır. ( Çokça yaşıyoruz, özellikle cam nesneleri çok ısırıyor )

Ağrı : Çıkmakta olan bir dişin baskısı altında dişetinde enflamasyon gelişir. Bu durum bazı bebeklerde dayanılmaz ağrılara yol açarken bazılarında hiç sorun oluşturmayabilir. İlk diş ve azı dişleri çıkarken en fazla sıkıntı yaratan dişlerdir. ( Biz yaşamadık )

Huzursuzluk : Enflamasyon arttıkça ve keskin diş yüzeye yaklaştıkça bebeğin dişetindeki ağrı sürekli bir hal alabilir. Kronik ağrısı olan herkes gibi sıkıntılı olabilir ve kendi normal halinden uzaklaşabilir. Bu huzursuzluk bazan haftalar boyunca sürebilir. ( Diş çıkartmadan bir önceki gece yoğunlukla yaşadık. Hatta ben iki diş çıkartmadan sonra Yaprak’ın davranışlarından ertesi dişlerin ne zaman çıkacağını anlar hale geldim.)

Beslenmeyi reddetme :
Diş çıkarmakta olan bir bebek beslenmeyi reddedebilir. Katı yiyeceklere başlamış olan bir bebek bir süreliğine bu yiyeceklere karşı olan ilgisini yitirebilir. Ancak bu sizi endişelendirmemelidir. Çünkü bebeğiniz sıvı gıdalardan da gerekli besinleri alır ve dişi çıktıktan sonra iştahı yerine gelecektir. ( Biraz yaşadık )

İshal : Bunun diş çıkarma ile olan ilgisi çok şüphelidir. Bazı anneler her diş çıkardığında bebeklerinin ishal olduğunu söylerler. Bazı doktorlar büyük olasılıkla artmış tükrük salgısı nedeniyle diş çıkarmayla barsak hareketleri arasında bir bağıntı olduğunu düşünürler. Bazı doktorlar ise böyle bir bağıntının olduğunu kabul etmek istemezler ; belki de annelerin her ishali diş çıkarmaya bağlayarak önemli gastointestinal bozuklukların göz ardı edilebileceğinden çekindikleri için böyle davranırlar. Diş çıkardığı dönemde bebeğinizin dışkısının sulu olabileceğini bilin , ama iki dışkılamadan daha uzun süren ishali mutlaka doktorunuza bildirin. ( Biz yaşamadık )

Ateş : Ateş de tıpkı ishal gibi doktorların diş çıkarmayla bağıntılı olduğu konusunda tereddütle yaklaştıkları bir belirtidir. Dişetlerindeki şişme nedeniyle 38 C°’nin altındaki bir ateş diş çıkarmaya eşlik edebilir. Yine de bebeğinizin ateşi varsa diğer zamanlarda ne yapıyorsanız öyle davranın ve iki günde azalmazsa doktorunuza haber verin. ( Biz yaşamadık )

Uykusuzluk : Gece boyunca deliksiz uyuyan bebekler bile diş çıkarırken gece uyanmaya başlayabilir. Bu durumda hemen onu beslemeye çalışmayın. Bunun yerine kendi kendine tekrar uyumasını sağlayın.Gece uyanma da diğer problemlerde olduğu gibi ilk diş ve azı dişleri çıkarken daha fazla görülür.( Biz yaşamadık)

Dişeti hematomu : Bazan çıkan bir diş dişetinde kanamaya neden olabilir , bu da mavimtrak bir leke olarak görülür. Bu hematomlar için endişelenmeye gerek yoktur ve tıbbi girişim gerektirmeden kendiliklerinden düzelirler. Soğuk kompres acıyı azaltıp iyileşmeyi hızlandırabilir. ( Biz yaşamadık )

Kulak çekiştirme , yanak kaşıma : Dişetlerindeki ağrı sinir yolları boyunca kulak ve yanağa yansıyabilir. Bebeklerin kulak enfeksiyonu olduğunda da kulaklarını çekiştirdiklerini unutmamak gerekir. Bebeğiniz diş çıkarsa bile kulak enfeksiyonundan kuşkulanıyorsanız doktorunuza danışın. ( Biz çokça yaşadık )

Diş ne zaman gelir? Diş Ne zaman düşer ?

7-12 aylık ……………………… 6-8 yaş
9-13 aylık ……………………… 7-8 yaş
16-22 aylık……………………… 10-12 yaş
13-19 aylık……………………… 9-11 yaş
25-33 aylık……………………… 10-12 yaş

20-31 aylık……………………… 10-12 yaş
12-18 aylık……………………… 9-11 yaş
16-23 aylık……………………… 9-12 yaş
7-16 aylık ………………………. 7-8 yaş
6-10 aylık ………………………. 6-8 yaş

Bu şema genel bir göstergedir. Her bebeğin büyüme süreci kendisine özeldir.

Soru :D iş çıkarken ebeveynler ne yapmalı ?
Cevap : Onlarca denenmiş tedavi yöntemi vardır. Bazıları işe yarar , bazıları yaramaz. Aşağıdakilerden bazılarını siz de deneyebilirsiniz :

Çiğneyecek bir şeyler vermek : Burada besin değerinden çok dişetlerindeki basıncı rahatlatmak amaçlanmaktadır. Bu nedenle de çiğnenen şey soğuk olursa yararı artar. Dondurulmuş çörek, soğuk bir muz, veya havuç, bir tülbente sarılmış buz parçası, lastik bir diş halkası. Bebeğinize çiğnemesi için ne verirseniz verin mutlaka yanında bulunun ve oturur pozisyonda olmasını sağlayın. ( Kabuğu sert olduğu için özellikle simit çok iyi geldi )

Dişlerini kaşıyabileceği şeyler : Bazı bebekler başlangıçtaki acı nedeniyle itiraz edebilir. Fakat bir süre sonra acı yerini rahatlamaya bırakır.( Evde bolca diş kaşıma oyuncakları bulunuyor )

Soğuk içecekler : Bebeğinize bir biberon soğuk su verin. Biberonu reddederse bardakla vermeye çalışın. Bu sayede bebeğinizin su ihtiyacını da karşılamış olur ve ishal veya artmış salyayla kaybettiği sıvıyı yerine koyarsınız. ( Ben vermedim )

Soğuk yiyecekler :
Buzdolabında soğutulmuş şeftali püresi, elma püresi, yoğurt, bebeğinize oda ısısındaki yiyeceklerden daha çekici gelebilir. ( Soğuk yoğurt-meyve püresi karışımı veriyorum )

Ağrıyı azaltacak bir şeyler : Başka hiç bir şey işe yaramazsa parasetamol işinizi kolaylaştıracaktır. Doz ayarlaması için doktorunuza danışın. Doktorunuz önermediği sürece bebeğinizin dişetlerine başka bir şey sürmeyin. Bunun içine alkollü içecekler de dahildir. ( Aldım ama kullanmadım )

Kaynak : Hekimim.com,simcoehealth.org

Soru : Bebeğimin ayına göre kilo / boy ortalaması gelişimi ne olmalı ?
Cevap :Aşağıda ay ay kız ve erkek bebeklerde bot/kilo aralıkları verilmiştir.

Bu tabloyu incelediğimde Yaprak’ın 600 gram fazlası hiç de problem olarak görünmüyor. Zaten boyunun ayında göre 2 cm daha uzun olduğu düşünülürse kilonun da biraz yukarıda olması normal. Ama bir ayda 600 gram alması belki sakıncalı. Eğer her ay 600 gram alırsa 3-4 ay sonra solur olur, sanırım doktorumuz bunu vurgulamak istedi.

1 – 12 aylar arası Türk kız bebekleri için kilo boy çizelgesi
En az En fazla
1 aylık bebek 2950 g – 50 cm 5400 g – 59 cm
2 aylık bebek 3500 g – 52.5 cm 6400 g – 62 cm
3 aylık bebek 4000 g – 54 cm 7200 g – 64.5 cm
4 aylık bebek 4500 g – 56 cm 8000 g – 67.5 cm
5 aylık bebek 5000 g – 57.5 cm 8700 g – 70 cm
6 aylık bebek 5400 g – 59 cm 9250 g – 72 cm
7 aylık bebek 5800 g – 60.5 cm 9800 g – 73 cm
8 aylık bebek 6150 g – 61.5 cm 10350 g – 75 cm
9 aylık bebek 6500 g – 62.5 cm 10800 g – 77 cm
10 aylık bebek 6750 g – 63.5 cm 11200 g – 78.5 cm
11 aylık bebek 7000 g – 65 cm 11700 g – 79.5 cm
12 aylık bebek 7200 g – 66 cm 12000 g – 81 cm
1 – 12 aylar arası Türk erkek bebekleri için boy kilo çizelgesi
En düşük En yüksek
1 aylık bebek 3000 g – 51 cm 5750 g – 59.5 cm
2 aylık bebek 3600 g – 53 cm 6600 g – 62.5 cm
3 aylık bebek 4150 g – 55 cm 7500 g – 65 cm
4 aylık bebek 4600 g – 57 cm 8250 g 67.5 cm
5 aylık bebek 5100 g – 58 cm 9000 g – 70 cm
6 aylık bebek 5500 g – 60 cm 9600 g – 72.5 cm
7 aylık bebek 6000 g – 62 cm 10250 g – 75 cm
8 aylık bebek 6300 g – 63 cm 10900 g 77 cm
9 aylık bebek 6700 g – 64.5 cm 11300 g – 78.5 cm
10 aylık bebek 6950 g – 66 cm 11900 g – 80 cm
11 aylık bebek 7200 g – 67.5 cm 12200 g – 81.5 cm
12 aylık bebek 7450 g – 68.5 cm 125000 g 82.5 cm